Yeni Türk Harflerinin Kabulü


1 Kasım 1928'de, Arap harfleri yerine Latin esasından alınan harfler, Türk dilinin özelliklerini belirten işaretlere de yer vererek, Türk harfleri adı ile 1353 sayılı Kanunla kabul edilmiştir.

Harf İnkılabı, yazı dilinde kullanılan Arap harflerinin yerine Türk harflerinin alınmasını ifade eder.

Arap harflerinin Türkler tarafından kullanılması, İslamiyet'in kabulünden sonra başlamış, ancak bu harfler, Türk diline hiçbir zaman uymamıştır.

Harf İnkılabının ilk mutlu müjdesini büyük Atatürk, 9 Ağustos 1928 gecesi İstanbul'da Sarayburnu Parkı'nda düzenlenmiş bir şenlik sırasında, halka duyurmuştur:



"Arkadaşlar,
Bizim düzenli ve zengin dilimiz, yeni Türk harfleri ile kendini gösterecektir. Asırlardan beri kafalarımızı demir çerçeve içinde bulundurarak, anlaşılmayan ve anlayamadığımız işaretlerden kendimizi kurtarmak, bunu anlamak zorundasınız. Anladığınızın sonucu olan eserlere yakın bir zamanda bütün dünya şahit olacaktır. Buna kesinlikle eminim.

Çok işler yapılmıştır, ancak bugün yapmaya zorunlu olduğumuz çok gerekli bir iş daha vardır: Yeni Türk harfleri çabuk öğrenilmelidir. Vatandaşa, kadına, erkeğe, hamala, sandalcıya öğretiniz. Buna vatanseverlik ve milliyetseverlik görevi biliniz."

1 Kasım 1928'de, TBMM'de açış konuşmasını yapan Atatürk, yeni alfabe hakkındaki görüşlerini şöyle açıklıyordu:

"Her vasıtadan evvel büyük Türk milletine onun bütün emeklerini kısır yapan çorak yol haricinde kolay bir okuma yazma anahtarı vermek lazımdır. Büyük Türk Milleti cehaletten az emekle kısa yoldan ancak kendi güzel asil diline kolay uyan böyle bir vasıta ile sıyrılabilir. Bu okuma yazma anahtarı ancak Latin esasından alınan Türk alfabesidir. Basit bir tecrübe Latin esasından Türk harflerinin, Türk diline ne kadar uygun olduğunu şehirde ve köyde yaşı ilerlemiş Türk evlatlarının ne kadar kolay okuyup yazdıklarını güneş gibi meydana çıkarmıştır.

Büyük Millet Meclisinin kararıyla Türk harflerinin katiyet ve kanuniyet kazanması bu memleketin yükselme mücadelesinde başlı başına bir geçit olacaktır".

Yeni Türk harfleri, aynı gün 1 Kasım 1928'de 1353 sayılı kanunla Türkiye Büyük Millet Meclisinde oy birliği ile kabul edilmiştir.

Yeni Türk Harfleri Hakkında
23 Ağustos 1928

Anadolu Ajansı yazarına: (Hâkimiyet-i Millîye).İlk tümen komutanı olduğum Tekirdağ’ını da 14 yıl sonra ziyaret edebildim. Bundan çok memnun ve mutluyum. Ancak, daha çok memnun ve mutlu olduğum nokta şudur: Tekirdağlı vatandaşlarım daha şimdiden yeni Türk harflerini yazıp okumayı hemen öğrenmişlerdir diyebilirim. Memurların hepsini kendim sınav yaptım. Sokaklarda ve dükkânlarda halk ile görüştük. Arap harfiyle hiç yazmak okumak bilmeyenlerin Türk harflerine hemen alıştıklarını gördüm. Şimdilik ortada yetkili makamların onayından geçmiş bir kılavuz olmadan, henüz okul öğretmenleri gösterme işine geçmeden, yüce Türk milletinin hayırlı olduğuna inandığı bu yazı sorununda bu kadar yüksek şuur ve kavrayış ve özellikle çabukluk göstermekte olduğunu görmek, benim için cidden büyük, çok büyük mutluluktur.

Bu konu, mutlaka yabancılar için şaşırma nedeni olacaktır.

Az zaman sonra, yeni Türk harfleriyle, gözler kamaştırıcı Türk manevî yükselişinin ulaşabileceği gücün ve saygınlığın uluslar arası seviyesini gözlerimi kapayarak şimdiden o kadar parlak görüyorum ki, bu görüntü beni kendimden geçiriyor.

Ben yalnız bugün Tekirdağlılarda sezdiğim ruhsal ve duygusal durumlara, yalnız buna da dayanarak kesin olarak bildirebilirim ki, bütün Türk milleti, bu konuda benim gördüğümü, benim duyduğumu aynen görmekte ve duymaktadır. Bu kadar hassas ve anlayışlı olan Türk milleti kendisinin refahına, yükselmesine binlerce yıldan beri engel olmakta olduğunu, artık ayırdığı bütün maddî ve manevî engelleri yıkacak, parça parça ederek ortadan kaldıracaktır. Bunda artık kuşkuya yer yoktur. Beynini, vicdanını bu kadar kesin kararlılıkla temizlemeğe karar vermiş olan büyük milletimin geleceğini düşünmek hiç de güç değildir.



Kaynak ... :
http://www.tsk.tr/8_TARIHTEN_KESITLER/8_8_Turk_Tarihinde_Onemli_Gunler/turk_harflerinin_kabulu/turk_harflerinin_kabulu.html
http://www.atam.gov.tr/